Thước xám A02 AATCC & ISO đánh giá bền màu ma sát
Thước xám A02 AATCC là gì? Tìm hiểu thang điểm 1-5, công dụng và cách phân biệt với A03 trong kiểm tra bền màu ma sát của vải.
Bạn đang gặp rắc rối với việc vải bị phai màu sau khi cọ xát? Làm sao để đánh giá chính xác độ bền màu của vải theo tiêu chuẩn quốc tế? Thước xám A02 chính là “thước đo” chuẩn mực được sử dụng trong phòng thí nghiệm dệt may để xác định mức độ thay đổi màu sắc (color change) của vật liệu. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ hướng dẫn bạn nguyên lý hoạt động, thang điểm đánh giá chi tiết nhất.
Thước xám A02 là gì? Tiêu chuẩn nào được áp dụng?
Thước xám A02 (Grey Scale A02) là dụng cụ chuẩn quốc tế dùng để đánh giá sự thay đổi màu sắc của vải sau thử nghiệm. Đây là công cụ không thể thiếu trong các phép thử bền màu như ma sát (crocking), giặt, hay tiếp xúc mồ hôi.
- Tiêu chuẩn áp dụng:
- AATCC: Theo quy trình AATCC Evaluation Procedure 1 (EP1).
- ISO: Tương đương tiêu chuẩn ISO 105.
- Mục đích chính: Đánh giá mức độ phai màu (fading/color change) của chính mẫu vải thử, không phải màu bị dính sang vải khác.
Công dụng trong kiểm tra bền màu ma sát
Trong ngành dệt may, kiểm tra bền màu ma sát là bắt buộc để đảm bảo sản phẩm không lem màu khi sử dụng. Thước xám A02 đóng vai trò so sánh:
- Sau khi ma sát khô (Dry Rubbing): Mô phỏng ma sát da người vào quần áo.
- Sau khi ma sát ướt (Wet Rubbing): Mô phỏng trường hợp vải bị ẩm ướt (ví dụ: quần áo mặc khi đổ mồ hôi).
Nguyên lý hoạt động: Thước gồm các cặp màu xám có độ tương phản chênh lệch nhau. Người kiểm tra sẽ đặt mẫu vải (đã thử nghiệm) cạnh thước xám dưới ánh sáng chuẩn (D65) để chọn ra cặp màu có độ chênh lệch tương đương với mẫu.
Thang điểm đánh giá chi tiết (Bảng so sánh)
Thước xám A02 đánh giá theo thang điểm từ 1 đến 5. Điểm số càng cao chứng tỏ vải giữ màu càng tốt.
| Cấp độ | Ký hiệu | Ý nghĩa (Mức độ phai màu) |
|---|---|---|
| 5 | AA | Không thay đổi màu (Excellent) |
| 4–5 | A | Thay đổi rất nhẹ, gần như không nhận ra |
| 4 | B | Thay đổi nhẹ (Very good) |
| 3–4 | C | Thay đổi nhỏ, có thể chấp nhận được |
| 3 | D | Thay đổi trung bình (Good/Fair) |
| 2–3 | E | Thay đổi rõ rệt |
| 2 | F | Thay đổi mạnh |
| 1 | G | Thay đổi rất mạnh, màu sắc khác hẳn (Poor) |
Phân biệt nhanh: Thước xám A02 và A03
Nhiều người thường nhầm lẫn A02 và A03. Đây là 2 loại thước xám dùng cho 2 mục đích khác nhau trong cùng một phép thử ma sát:
| Tiêu chí | Thước xám A02 | Thước xám A03 |
|---|---|---|
| Đánh giá | Độ phai màu của mẫu vải chính (Color Change). | Độ lem màu từ mẫu vải sang vải trắng thử (Staining). |
| Câu hỏi cần trả lời “Vải này có bị mất màu không?” | “Vải này có làm lem màu ra đồ khác không?” | “Vải này có làm lem màu ra đồ khác không?” |
| Ví dụ thực tế Kiểm tra xem áo màu đỏ có nhạt đi sau khi cọ xát hay không. | Kiểm tra xem bông tẩy (cloth) có dính màu đỏ của áo hay không. |
Kết luận & Lời khuyên
Thước xám A02 AATCC / ISO là tiêu chuẩn vàng để đo lường chất lượng bền màu của vải. Việc nắm vững thang điểm 1-5 giúp bạn đưa ra quyết định chính xác trong kiểm soát chất lượng (QC), tránh các lô hàng kém chất lượng ra thị trường.
Để đảm bảo kết quả chính xác, hãy đảm bảo nguồn sáng trong phòng thí nghiệm đạt chuẩn và thước xám được hiệu chuẩn định kỳ.
